Sezon başında tedarikçinin showroom’undasınız. Numuneler masada, fiyat listesi elinizde, satış temsilcisi de “bu model çok gidiyor” diyor. Birkaç saat içinde vereceğiniz sipariş, önümüzdeki altı ayın kârını büyük ölçüde belirleyecek. Rafta kalan her ürün bağlanmış nakit demek. Rafta olmayan her ürün de kaçan satış demek.
İzmir’de tekstil, ayakkabı, optik ve ev tekstili mağazalarıyla çalışırken satın almada benzer hataların tekrar tekrar yapıldığını görüyoruz. Bu hataların çoğu bilgi eksikliğinden değil, bilginin sipariş anında elde olmamasından kaynaklanıyor. Aşağıda en sık karşılaştığımız 7 hatayı ve Nebim V3 ile tutulan satış ve stok verisinin bunları önlemeye nasıl katkı sağladığını anlatıyoruz.
1. Geçen sezonu hafızadan hatırlamak
“Geçen yaz keten gömlek iyi gitmişti” cümlesi çoğu zaman doğrudur ama eksiktir. Hangi renk, hangi beden, hangi mağazada, hangi hafta iyi gitti? Hafıza genellikle son satılanı ya da en çok konuşulanı hatırlar, kâr getireni değil.
Önleme yolu: Siparişe gitmeden önce geçen sezonun aynı dönemine ait satış raporunu yanınıza alın. Nebim V3’te satışlar ürün, renk, beden ve mağaza kırılımında kayıtlı olduğundan bu raporu hazırlamak, hafızaya güvenmekten çok daha sağlıklı bir başlangıç sağlar.
2. Toplam adede bakıp beden dağılımını atlamak
Bir ayakkabı mağazası bir modelden 120 çift sattıysa, sonraki sezon 120 çift sipariş vermek mantıklı görünür. Fakat 36 ve 41 numaralar ilk iki haftada tükenip 38’ler sezon sonuna kadar raftaysa, sorun adette değil dağılımdadır. Standart beden setiyle sipariş vermek bu dengesizliği her sezon tekrarlar.
Önleme yolu: Beden bazında satış hızına ve tükenme tarihlerine bakın. Sezon sonunda elde kalan bedenlerle erken biten bedenleri yan yana koyduğunuzda bir sonraki siparişin beden kırılımı kendiliğinden şekillenir.
3. Bütün mağazaları aynı mağaza gibi düşünmek
Alsancak’taki mağazanızla Bornova ya da Karşıyaka’daki mağazanızın müşterisi aynı değildir. Fiyat hassasiyeti, beden profili ve renk tercihi semtten semte değişir. Tek bir toplam siparişi verip sonra “nasılsa aktarırız” demek, transfer maliyeti ve kaçan satış olarak geri döner.
Önleme yolu: Siparişi mağaza bazlı ihtiyaçlardan yukarı doğru toplayın. Her mağazanın geçmiş satışı ayrı görüldüğünde hangi ürünün nereye gideceği sipariş anında netleşir.
4. Eldeki ve yoldaki stoğu görmemek
Depoda kolide bekleyen mal, tedarikçide üretimde olan açık sipariş ve mağazalardaki stok ayrı yerlerde takip ediliyorsa, aynı ürünü iki kez sipariş etmek çok kolaydır. Özellikle birden fazla kişinin satın alma yaptığı işletmelerde bu durum sık yaşanır.
Önleme yolu: Yeni siparişten önce üç rakamı birlikte görün: mağaza stoku, depo stoku ve henüz teslim alınmamış açık siparişler. Satın alma siparişlerinin de Nebim V3 üzerinden girilmesi, bu resmin tek ekranda toplanmasını kolaylaştırır.
5. Tedarikçinin gerçek teslim süresini bilmemek
Tedarikçi “üç haftada teslim” der, mal beş haftada gelir. Sezonun ilk ve en kârlı haftaları boş rafla geçer. Denizli, Bursa ya da İstanbul’dan çalıştığınız firmaların söz verdiği süre ile gerçekleşen süre arasındaki farkı ölçmüyorsanız, sipariş tarihinizi de yanlış planlıyorsunuz demektir.
Önleme yolu: Sipariş tarihi ile mal kabul tarihini düzenli kaydedin. Birkaç sezon sonra hangi tedarikçinin zamanında teslim ettiği, hangisine iki hafta pay bırakmanız gerektiği veriyle ortaya çıkar. Bu bilgi fiyat pazarlığında da elinizi güçlendirir.
6. Ciroya bakıp kârlılığı gözden kaçırmak
Çok satan her ürün kazandırmaz. Yüksek indirimle satılan, iade oranı yüksek ya da sezon sonuna yüklü stokla kalan bir ürün ciro tablosunda parlak görünür ama kâra katkısı sınırlı kalabilir. Optik mağazalarında çerçeve, ev tekstilinde nevresim takımları bu tuzağa sık düşer.
Önleme yolu: Tekrar siparişi verirken yalnızca satış adedine değil; ortalama indirim oranına, iade miktarına ve sezon sonu kalan stoka birlikte bakın. “En çok satan” listesi yerine “en çok kazandıran” listesiyle sipariş vermek, bütçeyi doğru ürünlere yönlendirir.
7. Siparişi nakit akışından bağımsız vermek
Sipariş anında her şey mantıklı görünür, fakat ödemelerin vadeleri aynı aya denk geldiğinde mağaza nakit sıkışıklığına girer. Çeyiz ve mobilya gibi yüksek tutarlı ürün gruplarında bu risk daha da büyür.
Önleme yolu: Siparişleri ödeme vadeleriyle birlikte planlayın ve beklenen satış gelirinin hangi haftalarda gerçekleşeceğini göz önünde bulundurun. Satın alma ile finans verisinin aynı sistemde tutulması, “bu siparişi şimdi mi verelim, iki hafta sonra mı” sorusunu tahminle değil rakamla cevaplamanıza yardımcı olur.
Siparişe gitmeden önce kısa bir hazırlık listesi
Showroom’a gitmeden önce şu dört belgeyi yanınıza almanızı öneririz: geçen sezonun aynı dönemine ait beden-renk kırılımlı satış raporu, mağaza bazlı güncel stok listesi, açık satın alma siparişleri ve tedarikçi teslim performansı. Bu dört belgeyle verilen sipariş, satış temsilcisinin yönlendirmesine değil, sizin mağazanızın gerçek ihtiyacına dayanır.
İzmir’de Paroni ile satın almanızı veriye bağlayın
Paroni Yazılım olarak İzmir’de Nebim V3 yetkili çözüm ortağıyız. Mağazanıza yerinde gelip kurulumu yapıyor; satın alma, stok ve satış raporlarını işletmenizin sipariş alışkanlıklarına göre uyarlıyor, ekibinize uygulamalı eğitim veriyoruz. Sezon siparişinizi bir sonraki sefer tahminle değil veriyle vermek istiyorsanız, sizin mağazanızın senaryosu üzerinden birlikte bakalım. Görüşme ve demo ücretsizdir: ücretsiz demo talebi